Vì sao các hãng ôtô ồ ạt đầu tư xe hybrid tại Trung Quốc?

Tại Trung Quốc, xe điện (EV) và xe hybrid (HEV, PHEV) được xếp chung vào nhóm "xe năng lượng mới" (NEV), phân khúc đang chứng kiến sự cạnh tranh gay gắt khi các thương hiệu liên tục tung ra nhiều mẫu xe điện hóa với phạm vi di chuyển ngày càng vượt trội nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của người tiêu dùng.

Tại triển lãm ô tô Thượng Hải, Zeekr thương hiệu con chuyên về xe điện cao cấp của Geely – đã chính thức ra mắt mẫu SUV hybrid sạc điện (PHEV) hoàn toàn mới mang tên 9X. Mẫu xe này gây ấn tượng mạnh khi sở hữu khả năng vận hành hoàn toàn bằng điện lên tới 400 km trước khi cần đến sự hỗ trợ của động cơ xăng. Con số này tiệm cận phạm vi hoạt động của nhiều mẫu xe điện thuần túy (BEV) hiện nay và vượt xa các dòng PHEV phổ biến tại Mỹ, châu Âu cũng như nhiều thị trường khác.

Bên cạnh các mẫu PHEV truyền thống, các hãng xe Trung Quốc cũng đang đẩy mạnh phát triển dòng xe hybrid với phạm vi mở rộng (EREV). Trong mô hình này, động cơ xăng chỉ đóng vai trò như một máy phát điện, sạc pin cho xe khi cần thiết, thay vì trực tiếp truyền động xuống bánh xe. Cách tiếp cận này giúp tối ưu khả năng di chuyển thuần điện, đồng thời giảm bớt nỗi lo về phạm vi vận hành, mang đến giải pháp linh hoạt hơn cho người dùng.

Zeekr 9X - mẫu SUV hybrid sạc điện với hành trình bằng điện 400 km.

Theo số liệu mới nhất từ Hiệp hội Xe du lịch Trung Quốc (CPCA – China Passenger Car Association), phân khúc xe điện hóa, đặc biệt là các dòng EREV (Hybrid mở rộng phạm vi) và PHEV (Hybrid sạc điện), đang ghi nhận tốc độ tăng trưởng nhanh hơn so với xe điện thuần túy (BEV) tại thị trường Trung Quốc trong năm 2024. Sự bùng nổ này đã góp phần đưa tỷ lệ xe điện hóa chiếm khoảng một nửa tổng lượng ô tô mới bán ra trong nước.

Cụ thể, doanh số EREV tăng mạnh 79%, đạt mức 1,2 triệu xe, trong khi PHEV cũng bứt phá ấn tượng với mức tăng 76%, tương đương 3,4 triệu xe. Trong khi đó, xe điện thuần túy chỉ ghi nhận mức tăng trưởng 23%, đạt 6,3 triệu chiếc. Những con số này phản ánh rõ nét sự dịch chuyển trong xu hướng tiêu dùng, khi người dùng ngày càng ưu tiên lựa chọn các giải pháp vận hành linh hoạt hơn thay vì hoàn toàn phụ thuộc vào trạm sạc.

Sự trỗi dậy mạnh mẽ của xe hybrid không chỉ tại Trung Quốc mà còn trên toàn cầu đã buộc nhiều nhà sản xuất ô tô truyền thống phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược sản phẩm. Sau một thời gian dài tập trung gần như toàn lực vào mảng xe điện thuần túy, các hãng nay đang bổ sung thêm nhiều mẫu xe xăng-điện để đáp ứng thị hiếu thị trường.

Volkswagen, điển hình trong số đó, đã công bố kế hoạch phát triển một nền tảng kỹ thuật hoàn toàn mới dành cho cả xe điện và EREV, nhằm đối phó với đà suy giảm doanh số tại Trung Quốc – thị trường mà các thương hiệu nước ngoài đang ngày càng gặp nhiều thách thức. Ông Ralf Brandstätter, thành viên Hội đồng Quản trị Volkswagen, nhấn mạnh rằng sự linh hoạt trong giải pháp hệ truyền động sẽ đóng vai trò then chốt giúp hãng tìm kiếm lợi thế cạnh tranh tại thị trường đông dân nhất thế giới.

Cùng chung quan điểm, Tổng Giám đốc điều hành Mercedes-Benz, ông Ola Källenius, khi phát biểu tại triển lãm ô tô Thượng Hải, cũng khẳng định rằng xe hybrid "chắc chắn sẽ trở thành xu hướng chủ đạo tại Trung Quốc", đồng thời dự đoán chúng sẽ "cùng tồn tại lâu dài với xe điện pin" trong tương lai.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều ý kiến trái chiều trong ngành. Tesla, cùng với một số nhà sản xuất xe điện thuần túy khác, từ lâu đã thẳng thắn từ chối tham gia vào mảng hybrid, cho rằng đây là rào cản làm chậm quá trình chuyển đổi cần thiết sang phương tiện không khí thải nhằm giảm thiểu biến đổi khí hậu. Quan điểm này cũng nhận được sự ủng hộ từ nhiều tổ chức bảo vệ môi trường tại Mỹ và châu Âu.

Tại Trung Quốc, mặc dù mạng lưới trạm sạc đang phát triển với tốc độ thần tốc, một số lãnh đạo hãng xe điện như ông William Li – CEO của Nio – vẫn bày tỏ hoài nghi về tương lai lâu dài của dòng xe hybrid, cho rằng "chúng không còn ý nghĩa" trong bối cảnh hạ tầng sạc ngày càng hoàn thiện.

Dẫu vậy, phần lớn các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc vẫn linh hoạt trong chiến lược kinh doanh, ưu tiên đáp ứng đa dạng nhu cầu của người tiêu dùng, nhất là khi cuộc chiến giá đang ngày càng siết chặt biên lợi nhuận. Ngoài ra, việc mở rộng danh mục xe hybrid sạc điện còn là một bước đi chiến lược giúp họ vượt qua các rào cản thương mại, đặc biệt là thuế nhập khẩu mới mà châu Âu đang áp dụng đối với xe điện và EREV xuất xứ từ Trung Quốc.

BYD U8L - mẫu SUV EREV với động cơ 2.0T hoạt động như một máy phát điện, cung cấp năng lượng cho 4 môtơ điện tạo ra tổng công suất 1.180 mã lực và mô-men xoắn 1280 Nm.

Lynk & Co, thương hiệu trực thuộc tập đoàn Geely, vừa xác nhận kế hoạch ra mắt mẫu SUV hybrid sạc điện mới mang tên 08 vào tháng 6 tới. Điểm nổi bật của mẫu xe này là phạm vi vận hành thuần điện lên tới 200 km mức cao nhất hiện có trong phân khúc xe điện hóa tại thị trường châu Âu hiện nay. Thông số này không chỉ đáp ứng nhu cầu di chuyển hằng ngày trong đô thị mà còn mở rộng khả năng sử dụng cho những chuyến đi dài, gia tăng đáng kể sức hấp dẫn của mẫu xe này với khách hàng châu Âu.

Ở phân khúc khác, Leapmotor  một trong những tên tuổi đang nổi lên trong ngành xe điện Trung Quốc  đã tung ra tới 4 mẫu EREV (Extended-Range Electric Vehicle). Theo CEO Zhu Jiangming, các mẫu EREV của Leapmotor được thiết kế với phạm vi vận hành thuần điện trung bình khoảng 500 km, nhằm mang đến cho người tiêu dùng trải nghiệm "sở hữu một chiếc xe điện mà không phải lo lắng về vấn đề phạm vi hoạt động". Leapmotor định vị EREV là giải pháp tối ưu dành cho nhóm khách hàng sẵn sàng chi trả cao hơn để đổi lấy sự linh hoạt và an tâm khi di chuyển xa.

Dữ liệu từ công ty nghiên cứu thị trường JATO Dynamics cho thấy sự tăng trưởng mạnh mẽ của các dòng xe điện hóa tại Trung Quốc trong năm 2024. Cụ thể, các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đã giới thiệu 16 mẫu EREV và 37 mẫu PHEV mới, trong khi số lượng mẫu xe điện thuần túy mới chỉ đạt 32 mẫu. Theo dự báo, EREV và PHEV sẽ chiếm khoảng 35% tổng doanh số xe tại Trung Quốc thị trường ô tô lớn nhất thế giới, so với tỷ lệ 45% dành cho xe điện thuần túy. Con số này phản ánh xu hướng rõ rệt của người tiêu dùng trong việc tìm kiếm các giải pháp vận hành linh hoạt thay vì hoàn toàn phụ thuộc vào hạ tầng sạc điện.

Xu hướng bùng nổ của dòng xe hybrid phạm vi mở rộng cũng thu hút sự tham gia của các tập đoàn công nghệ lớn. Điển hình là CATL – nhà sản xuất pin hàng đầu thế giới  đã chính thức giới thiệu loại pin đầu tiên chuyên biệt cho xe EREV vào tháng 10/2024. Gói pin này mang lại phạm vi vận hành thuần điện lên tới 400 km, đồng thời được nhiều thương hiệu xe điện lớn của Trung Quốc như Li Auto lựa chọn. Dự kiến, loại pin mới của CATL sẽ được trang bị cho gần 30 mẫu xe của các hãng lớn trong ngành, bao gồm Geely và Chery, góp phần củng cố thêm đà tăng trưởng mạnh mẽ của phân khúc xe điện hóa trong thời gian tới.