Sử dụng thắng tay khi đỗ xe số tự động: Nên hay không?

Nhiều người thường nhầm lẫn giữa phanh tay (Parking Brake/Handbrake) và chế độ P (Park) trên hộp số tự động do cả hai đều liên quan đến việc giữ xe đứng yên và đều có ký hiệu chữ "P". Tuy nhiên, xét về nguyên lý cơ khí, hai cơ chế này hoạt động hoàn toàn khác nhau. Phanh tay tác động trực tiếp lên hệ thống phanh, thường là phanh tang trống hoặc phanh đĩa sau, giúp giữ xe cố định bằng lực ma sát. Trong khi đó, chế độ P trên hộp số tự động sử dụng chốt khóa (parking pawl) để khóa bánh răng trong hộp số, ngăn trục truyền động quay. Hiểu rõ sự khác biệt này sẽ giúp tài xế sử dụng đúng cách, tối ưu độ an toàn và hạn chế hư hỏng không mong muốn.

Khi kích hoạt phanh tay, hệ thống sẽ khóa hai bánh sau để giữ xe đứng yên. Trong khi đó, khi chuyển cần số về vị trí P, một chốt hãm (Park Pawl) sẽ khóa trục hộp số, ngăn bánh răng bên trong quay tự do. Nếu tài xế chỉ đưa cần số về P mà không cài phanh tay, toàn bộ trọng lượng xe sẽ dồn lên chốt hãm này. Khi xe bị tác động nhẹ chẳng hạn như đỗ trên đường hơi dốc, hành khách lên xuống hoặc va chạm từ phương tiện khác lực này có thể làm chốt hãm bị mài mòn, thậm chí gãy, gây hư hỏng nghiêm trọng cho hộp số. Việc sửa chữa hộp số là một trong những chi phí đắt đỏ nhất của ô tô.

Vì vậy, sử dụng phanh tay khi đỗ xe số tự động là điều BẮT BUỘC, nếu không muốn đối mặt với nguy cơ hư hỏng hộp số trong tương lai. Một số dòng xe cao cấp có tính năng tự động kích hoạt phanh tay khi chuyển về P, điều này dễ khiến tài xế chủ quan và lầm tưởng rằng mọi xe đều hoạt động tương tự. Bên cạnh đó, những quan niệm sai lệch truyền miệng từ kinh nghiệm cá nhân hoặc hướng dẫn thiếu chính xác có thể khiến nhiều người hiểu sai về cách sử dụng đúng hai cơ chế này.