Nghe nhạc trên xe thế nào để tránh nguy cơ tai nạn?

Nghe nhạc khi lái xe từ lâu đã trở thành thói quen không thể thiếu của các bác tài trên mọi cung đường. Tuy nhiên, ranh giới giữa việc giải trí lành mạnh và sự xao nhãng chết người lại rất mong manh.

Thực tế ghi nhận nhiều trường hợp lái xe vì quá tập trung vào các thiết bị nghe nhìn hoặc chìm đắm trong âm nhạc mà gây ra những hậu quả đáng tiếc.

Tài xế sử dụng điện thoại khi lái xe.

Tại TP. Hồ Chí Minh, Phòng Cảnh sát giao thông, Công an Thành phố (PC08) đã ghi nhận nhiều vụ tai nạn liên quan đến hành vi trên. Điển hình là vụ xe ô tô đầu kéo 43H-070.01 kéo sơ-mi rơ-moóc 43RM-005.15, do lái xe T.D.K (SN 1987, ở Hà Tĩnh) điều khiển, lưu thông trên TL8, hướng đi Củ Chi.

Trong quá trình di chuyển, xe này bất ngờ đâm sập dải phân cách, lao qua làn đường ngược lại, đâm sập hoàn toàn một căn nhà rồi mới dừng lại. Camera hành trình trên xe container cho thấy, thời điểm xảy ra vụ tai nạn, lái xe không tập trung lái xe, mải xem iPad dẫn tới lạc tay lái rồi đâm vào dải phân cách và nhà dân.

Một trường hợp hy hữu và đáng báo động khác từng xảy ra tại Hải Phòng đã thu hút sự chú ý của dư luận. Một cô gái trẻ điều khiển ô tô va chạm với phương tiện khác nhưng không chịu xuống xe giải quyết.

Thay vào đó, cô ngồi trong xe đóng kín cửa và nghe nhạc suốt 2 giờ đồng hồ. Mặc cho lực lượng công an và người dân ra sức thuyết phục, cô gái vẫn chìm đắm trong không gian âm nhạc riêng biệt.

Tạm giữ ô tô của cô gái nằm nghe nhạc, cố thủ sau khi vượt đèn đỏ ở Hải Phòng.

Các chuyên gia giao thông và tâm lý học đã chỉ ra nhiều nguyên nhân khiến âm nhạc trở thành "kẻ thù" giấu mặt sau tay lái.

Nguyên nhân đầu tiên và trực tiếp nhất là sự xao nhãng về thính giác. Khi tiếng nhạc quá lớn, tài xế sẽ không thể nghe thấy các tín hiệu cảnh báo quan trọng từ môi trường xung quanh.

Tiếng còi xe, tiếng động cơ của phương tiện bên cạnh hay tiếng loa thông báo đều bị triệt tiêu. Điều này khiến người lái xe bị rơi vào tình trạng "mù thính giác", mất đi khả năng nhận diện nguy hiểm từ xa.

Thứ hai, nhịp điệu của bài hát có tác động trực tiếp đến hành vi lái xe. Những bản nhạc có tiết tấu nhanh, mạnh thường kích thích hệ thần kinh, khiến tài xế có xu hướng nhấn ga mạnh hơn và lái xe quyết liệt hơn một cách vô thức.

Ngược lại, những bản nhạc quá du dương, chậm rãi lại dễ gây ra trạng thái buồn ngủ, đặc biệt là khi di chuyển trên các cung đường cao tốc vắng vẻ. Cả hai trạng thái này đều làm giảm khả năng kiểm soát tốc độ và làn đường của người điều khiển.

Các chuyên gia giao thông và tâm lý học đã chỉ ra nhiều nguyên nhân khiến âm nhạc trở thành "kẻ thù" giấu mặt sau tay lái.

Nguyên nhân thứ ba nằm ở sự xao nhãng về nhận thức. Khi não bộ mải mê đuổi theo lời bài hát hoặc giai điệu, khả năng phân tích tình huống của con người sẽ bị chia nhỏ.

Một nghiên cứu cho thấy, việc xử lý âm thanh phức tạp chiếm dụng một phần tài nguyên đáng kể của não bộ. Khi gặp tình huống khẩn cấp, thời gian phản xạ của tài xế nghe nhạc thường chậm hơn từ 0.5 đến 1 giây so với bình thường.

Ở tốc độ 80km/h, chỉ cần chậm 1 giây, chiếc xe đã đi thêm được khoảng 22m trước khi tài xế kịp đạp phanh.

Cuối cùng, việc thao tác với các thiết bị công nghệ để chọn nhạc cũng là tác nhân gây nguy hiểm. Nhiều bác tài có thói quen vừa lái xe vừa nhìn vào màn hình điện thoại hoặc bảng điều khiển trung tâm để chuyển bài.

Hành động này lấy đi sự tập trung của ánh mắt khỏi mặt đường. Chỉ một khoảnh khắc ngắn ngủi không quan sát phía trước cũng đủ để một vụ tai nạn thảm khốc xảy ra.

Âm nhạc giúp hành trình bớt mệt mỏi, nhưng an toàn mới là đích đến cuối cùng của mỗi chuyến đi. Các bác tài cần tỉnh táo trong việc lựa chọn âm lượng và loại nhạc phù hợp. Việc ưu tiên quan sát và lắng nghe diễn biến mặt đường là quy tắc sống còn để bảo vệ bản thân và cộng đồng.